iWoman.pl iWoman.pl

przejdź do listy blogów przejdź do serwisu

LogowanieRejestracja

Przy zespole jelita nadwrażliwego powinnyśmy indywidualnie dobrać zalecenia żywieniowe w zależności od objawów choroby. Odpowiednią dietę często trzeba połączyć z psychoterapią i regularnym przyjmowaniem leków.
ZJN jest chorobą czynnościową układu pokarmowego charakteryzującą się zaburzeniami w oddawaniu stolca (biegunki lub zaparcia) i bólem brzucha, który zmniejsza swą intensywność lub ustępuje po wypróżnieniu. W przebiegu choroby może również występować wiele innych objawów klinicznych, niezwiązanych z przewodem pokarmowym np. poczucie lęku, rozdrażnienia czy depresja. Jeżeli cierpimy na ZJN nasz układ pokarmowy jest bardzo wrażliwy na szereg czynników, takich jak rozciąganie (przesuwanie treści pokarmowej, gazy), stres, leki, sposób odżywiania, niektóre składniki pokarmowe oraz inne czynniki środowiskowe.
Wyróżniamy 3 postacie ZJN:
  • ZJN z przewagą biegunki (dominują papkowate lub wodniste wypróżnienia z bolesnymi parciami na stolec).
  • ZJN z przewagą zaparć (dominują zaparcia stolca – mniej niż 3 wypróżnienia na tydzień, bądź stolce twarde, oddawane z wysiłkiem).
  • Postać mieszaną biegunkowo – zatarciową (okresy luźnych stolców przeplatają się z kilku lub kilkunastodniowymi okresami zaparć).
Dieta powinna być przede wszystkim indywidualnie dopasowana w zależności od objawów (postać zaparciowa, biegunkowa) i nasilenia choroby.
Zasady diety – postać zaparciowa:
  • Powolne wprowadzanie diety bogatoresztkowej - zwiększanie w dziennym jadłospisie błonnika pokarmowego. Najwięcej tego składnika zawierają: otręby pszenne, siemię lniane, jabłka suszone, płatki jęczmienne, śliwki suszone, ryż brązowy, płatki kukurydziane, płatki owsiane, rodzynki, kasza gryczana, kasza jęczmienna, pieczywo razowe i grahamki, seler, pietruszka, buraki, marchew. Produkty te należy do diety wprowadzać stopniowo, gdyż może się okazać, że niektóre z nich są źle tolerowane. W postaci zaparciowej choroby codziennie powinno się przyjmować ok. 30-40 g błonnika.
  • Picie dużych ilości płynów (min. 2 lity), szczególnie wody, łagodnych herbatek owocowych, słabej herbaty zielonej. Najlepiej by napoje, miały dość wysoką temperaturę. Ciepłe płyny pobudzają jelita do pracy.
  • Ograniczenie spożywania tłuszczów, cukru, słodyczy, naturalnej kawy, alkoholu, gazowanych napojów, białego pieczywa białego ryżu, mąki pszennej wysokiego przemiału.
  • Pomocna jest także aktywność fizyczna, zwłaszcza, jeśli wykonywana jest bardzo regularnie. Na zaparcia dobre są ćwiczenia angażujące do pracy mięśnie brzucha, szczególnie dolne partie (np. brzuszki w nogami w górze czy skręty tułowia)
  • REGULARNOŚĆ JEDZENIA POSIŁKÓW: Należy jeść 5 posiłków dziennie, o nie za dużej objętości, co 2,5-4 godziny, o w miarę stałych porach. Częstą przyczyną zaprać jest nie spożywanie śniadania, posiłek ten wywołuje bowiem odruch „ żołądkowo-okrężniczy”.
  • Potrawy najlepiej przyprawiać ziołami, szczególnie tymi, które poprawiają przemianę materii (np. imbir, mięta, ziele angielskie, bazylia, cząber, kminek, koper włoski, majeranek)
 
Zasady diety – postać biegunkowa
  • Zmniejszenie ilości spożywanego błonnika nierozpuszczalnego. Niewskazane są więc otręby pszenne, pełnoziarniste produkty zbożowe, musli, surowe warzywa. Można natomiast jeść produkty będące źródłem frakcji rozpuszczalnej błonnika, np. miąższ owoców, gotowane warzywa np. marchew, ziemniaki. W czasie stosowania diety wskazane jest również spożywanie oczyszczonych produktów zbożowych, takich jak pieczywo jasne, ryż biały, makaron, drobne kasze np. manna.
  • Odpowiednia podaż płynów, ponieważ podczas biegunki traci się jej bardzo dużo (również elektrolitów –sodu i potasu). Zaleca się wypijanie minimum 2 litrów płynów na dobę. Najlepiej by była to woda, pita między posiłkami. Wypijanie wody razem z posiłkiem przyspiesza przejście jedzenia przez przewód pokarmowy.
  • Osoby cierpiące na biegunkę powinny spożywać często (5-6 razy dziennie) małe ilości wskazanych pokarmów w pewnych odstępach czasu (2-3h).
  • Ważne jest by wyeliminować produkty smażone na rzecz gotowanych w wodzie i na parze, pieczonych w folii w piekarniku, duszonych.
 
 
Produkty ogólnie niewskazane w ZJN:
·         Produkty działające wzdymająco: głównie cebula, czosnek, kapusta, brukselka, rośliny strączkowe (fasola, groch), papryka, kukurydza, orzechy.
·         Mocna kawa i herbata.
·         Tłuste pokarmy.
·         Czekolada i słodycze.
·         Alkohol.
·         Duże ilości jaj
·         Jeżeli ZJN przebiega z nadwrażliwością na laktozę, wykluczyć trzeba mleko, zazwyczaj dobrze tolerowane są jogurty i kefiry.
 
Dobrze jest jeść w spokoju, nie podczas innych czynności (np. oglądania tv), powoli, małe kęsy, dokładnie każdy żując.
Dietę należy modyfikować w zależności od postaci choroby. Ważna jest też jej indywidualizacja, gdyż nie wszystkie produkty spożywcze działają tak samo na każdego. Niezbędna jest więc własna obserwacja organizmu i samopoczucia po posiłkach.


Masz pytanie? Wyślij je do nas - eksperci@iwoman.pl . Najpopularniejsze tematy przekażemy naszym ekspertom.
2011-11-24 13:41
Ogólne zjn Komentarze (0)

Jesienią często gubimy motywację do odchudzania. Wychłodzony organizm domaga się większej ilości energii, szczególnie z produktów słodkich i tłustych, a sałatki z surowych warzyw przestają być atrakcyjne. Dodatkowo długie, ponure wieczory zachęcają do poprawienia sobie nastroju czekoladą i ciasteczkami.

Na co w tym okresie zwrócić uwagę w jadłospisie? Kilka praktycznych rad:
·         Zawsze na pierwszym miejscu, wymieniana do znudzenia, ale najważniejsza, rada: posiłki jedzmy jak najbardziej regularnie, najlepiej co 3 godziny, unikając w ten sposób uczucia silnego głodu.
 
·         Starajmy się komponować nasze menu, tak by znalazło się w nim jak najwięcej potraw ciepłych – bardziej sycących.
 
·         Ponieważ, im jest zimniej, tym mniej chce nam się pić wody, starajmy się jeść posiłki płynne; zupy (pomidorową, barszcz z buraków lub chociaż podgrzane soki warzywne), płatki z ciepłym mlekiem, by w ten sposób zwiększyć ilość przyjmowanych płynów.
 
·         Pijmy herbaty z dodatkiem rozgrzewających, korzennych przypraw: goździkami, imbirem, cynamonem. Raz dziennie można się też skusić na mleko (do 2% tłuszczu) z łyżeczką miodu, które zaspokoi trochę chęć na jedzenie słodkie.
 
·         Potrawy przyprawiajmy poprawiającymi krążenie; pieprzem, chili oraz wzmacniającymi odporność czosnkiem, chrzanem i cebulką.
 
·         Unikajmy alkoholu, po jego spożyciu efekt rozgrzania jest chwilowy. Alkohol powoduje rozszerzenie naczyń, co przyspiesza wymianę ciepła z otoczeniem i tym samym jego utratę. 
 
Przykładowe dzienne menu na 1200 kcal
Śniadanie:
  • Owsianka: 4 łyżki płatków owsianych, pół startego jabłka, łyżeczka miodu, pół łyżeczki cynamonu, pół szklanki mleka 1,5%.
Płatki zalewamy wrzątkiem i chwilę gotujemy (aż woda odparuje), dodajemy mleko, miód, starte jabłko i cynamon i gotujemy jeszcze minutkę. Czekamy aż ostygnie.
  • Kubek zielonej herbaty
II śniadanie:
  • Kromka razowego pieczywa (40g), posmarowana serkiem homogenizowanym z dodatkiem ziół, z 2 plasterkami drobiowej wędliny (40g), kawałkiem ogórka
  • Szklanka soku pomidorowego
Obiad:
  • Mała pierś kurczaka (150g), przyprawiona pieprzem i ostrą papryką, duszona z czosnkiem i cebulką z 3 łyżkami ryżu brązowego i 200g fasolki szparagowej.
  • Kubek herbaty z dzikiej róży
Podwieczorek:
  • Garść suszonej żurawiny i 10 migdałów
  • Kubek zielonej herbaty
Kolacja:
  • Zupa krem z cukini: na 2 porcje: 300 g cukini, mała cebula, ząbek czosnku, 2 szklanki wywaru warzywnego, łyżka oleju lub oliwy, szczypta soli i pieprzu, suszona bazylia, ½ opakowania jogurtu naturalnego.
 
Cebulę i czosnek kroimy i podsmażamy na oleju, dodajemy obraną i pokrojoną w kostkę cukinię, przyprawiamy i zalewamy wywarem. Gotujmey aż cukinia będzie miękka. Całość miksujemy i mieszamy z jogurtem.
 
  • Kubek herbaty z imbirem


Masz pytanie? Wyślij je do nas - eksperci@iwoman.pl . Najpopularniejsze tematy przekażemy naszym ekspertom.
2011-11-17 13:55
Ogólne dieta, odchudzanie, jesień Komentarze (0)

Istotnymi czynnikami, mogącymi znacznie polepszyć jakość życia osób starszych i zapobiec rozwojowi licznych chorób, są zdrowe odżywianie i utrzymanie prawidłowej masy ciała.
 
Głównym celem diety jest pokrycie potrzeb organizmu, w taki sposób by opóźniać naturalne procesy starzenia. Ważne jest również zapewnienie przyjemności ze spożywania posiłków, z uwzględnieniem ograniczeń związanych z zaburzeniami w odczuwaniu smaku i zapachu oraz łagodzeniem ewentualnych dolegliwości.
 
Ludzie starsi potrzebują tych samych składników, co ludzie młodzi. Jednak w miarę starzenia się organizmu zapotrzebowanie na energię obniża się, a na niektóre składniki odżywcze wzrasta, ze względu na wolniejsze trawienie i zmniejszenie wchłaniania pożywienia.
 
U osób starszych spowalnia się podstawowa przemiana materii. Obniża się również aktywność fizyczna. Z tego powodu z wiekiem zmniejsza się zapotrzebowanie energetyczne organizmu. Mężczyźni w wieku podeszłym powinni zazwyczaj spożywać ok. 1750 – 1950 kcal, kobiety 1500-1700 kcal. Bardzo istotne jest utrzymywanie właściwej masy ciała, ponieważ zarówno nadmierna jak i za mała waga jest niekorzystna dla zdrowia.
 
Podstawowym źródłem energii w diecie powinny być węglowodany (45-65% energii). Oczywiście chodzi o węglowodany złożone, których źródłem jest pieczywo, kasze, ryż, makaron, płatki. Ograniczeniu podlega tłuszcz (25-30% energii) i co najważniejsze powinien on być spożywany głownie z produktów pochodzenia roślinnego (oleje). Ważna jest również odpowiednia podaż kwasów tłuszczowych omega 3 (ryby morskie).
 
Zazwyczaj zapotrzebowanie na białko nie zmienia się, istotne jest jednak by 50% tego składnika było dostarczane z produktów będących źródłem białka pełnowartościowego (chude mięso, ryby, produkty mleczne). Należy pamiętać o odpowiedniej ilości błonnika w codziennym jadłospisie (20-40g).
 
Wśród witamin szczególną uwagę trzeba zwrócić na witaminę D, B2 i B12, kwas foliowy, a także witaminy antyoksydacyjne: A, E i C. U osób starszych dieta powinna również zapewniać odpowiedni poziom wapnia i żelaza.
 
Praktyczne zasady diety:
  • Urozmaicenie pożywienia, co zapewnia większe prawdopodobieństwo dostarczenia wszystkich składników odżywczych i brak monotonii w jadłospisie.
  • W diecie powinny się znaleźć produkty z wszystkich grup: produkty zbożowe, mleko i przetwory mleczne, mięso i ryby, warzywa i  owoce oraz "dobre” tłuszcze. Produkty zbożowe najlepiej wybierać pełnoziarniste (razowe pieczywo, brązowy ryż, kasze, razowe makarony, musli) ponieważ zawierają błonnik (pomaga na często pojawiające się w wieku starszym zaparcia) i o wiele więcej cennych składników niż ich "oczyszczone" odpowiedniki. Osoba starsza powinna wypić codziennie 2-3 szklanki mleka lub jogurtu czy kefiru, zjeść 1 porcję chudego mięsa lub ryby, 200g owoców i 400g warzyw. Jeżeli chodzi o tłuszcze, najlepiej wybierać roślinne - olej i miękkie margaryny.
  • Wszystkie wymienione wyżej produkty należy podzielić na 5 posiłków, spożywanych w ciągu dnia. Najlepiej wyznaczyć stałe godziny ich jedzenia, z przerwami nie dłuższymi niż 3 godziny.
  • Bardzo ważne jest picie odpowiedniej ilości wody! Zaleca się co najmniej 8 szklanek płynów dziennie, gdyż ryzyko odwodnienia wraz wiekiem wzrasta. Ludzie starsi często nie odczuwają pragnienia ze względu na to, że mechanizm jego odczuwania z wiekiem staje się mniej wrażliwy. Niedobór wody powoduje m.in. zaburzenia w pracy nerek i układu moczowego, skoki ciśnienia krwi, suchość skóry i spojówek, bóle głowy i zaparcia.
  • Należy unikać: cukru, słodyczy, soli i produktów z dużą jej zawartością, napojów gazowanych, produktów będących źródłem tłuszczów zwierzęcych: masło, smalec, tłuste mięsa, wędliny; boczek, baleron, golonka, tłuste kiełbasy, parówki, tłuste mleko, śmietana, sery żółte i topione.
Bardzo często osoby starsze lubią najbardziej produkty, które powinny być w ich jadłospisie ograniczone np. bułki z masłem i tłustą szynką, mięsa w tłustych sosach, słodkie bułki i ciasta. Z drugiej strony ciężko zachęcić do jedzenia dużej ilości warzyw, owoców czy picia wody.
Jak zachęcić do picia wody?
  • Ludzie starsi wolą raczej wodę ciepłą, można do niej dodawać cytrynę, ewentualnie odrobinę soku malinowego.
  • Zwiększenie ilości przyjmowanych płynów można również osiągnąć poprzez podawanie świeżych soków owocowych, warzywnych, herbat, napojów mlecznych oraz zup.
Jak zachęcić do jedzenia warzyw i owoców?
  • Najlepiej wybierać sezonowe, wtedy są najtańsze i najsmaczniejsze.
  • Można kupować warzywa łatwe do przygotowania np. już obrane lub rozdrobnione.
  • Wybierać rodzaj potraw, w których zawartość warzyw jest duża, np. lecho warzywne czy zupy jarzynowe.
  • Przygotowywać surówki rozdrabniając warzywa na drobnej tarce.
  • Poza sezonem warto kupować warzywa mrożone, są łatwe do przygotowania i mają wysoką wartość odżywczą.
  • Dobrym pomysłem na II śniadanie lub podwieczorek jest sałatka owocowa lub koktajl mleczno-owocowy.
  • Owoce można też dodawać do płatów śniadaniowych.


Masz pytanie? Wyślij je do nas - eksperci@iwoman.pl . Najpopularniejsze tematy przekażemy naszym ekspertom.
2011-11-10 10:46
Ogólne wiek, diet, 60 plus Komentarze (0)

 

Jesienno – zimowy styl życia nie bywa lekkim dla kondycji naszych oczu. Rzadko spacerujemy, a wiele godzin dziennie spędzamy na kanapie przed telewizorem lub z laptopem na kolanach. To jeden z nawyków wpływających na rozwój zaburzeń wzroku.
 
Każdy organ by odpowiednio funkcjonować potrzebuje wielu składników odżywczych wpływających na jego kondycje. Oczy też trzeba dobrze odżywić, by „służyły” nam przez długie lata…
 
Jakie to składniki potrzebne są naszym oczom?
 
Witamina A – to, że jest niezbędna dla oczu wie każdy. Jej niedostateczna ilość może prowadzić do zaburzeń widzenia o zmierzchu, czyli tzw. „kurzej ślepoty”, szczególnie niebezpiecznej dla kierowców. Jeżeli znaczne niedobory witaminy A utrzymują się, może dojść nawet do całkowitej utraty wzroku.
 
Źródłem witaminy A są zarówno produkty roślinne jak i zwierzęce. Najbezpieczniejsza dla nas jest występująca w warzywach i owocach prowitamina A (beta-karoten), która w organizmie przekształcana jest w witaminę A. Najbogatsze w beta-karoten są: marchew, boćwina, szczaw, szpinak, papryka czerwona, dynia, mango, papaja, morele, melon, cykoria, brokuły, por, pomidory, szparagi i brzoskwinie. Pamiętajmy, że do wchłaniania prowitaminy A potrzebny jest chociaż mały dodatek tłuszczu, dlatego surówki zawsze warto skrapiać olejem.
 
W produktach zwierzęcych witamina A występuje w postaci retinolu, a jej najlepsze źródła to: wątróbka, masło, margaryna, żółtko jaja, ryby: węgorz, makrela, tuńczyk, tłusty twaróg, pełne mleko.
 
By zapewnić odpowiednią dawkę witaminy A nie wystarczy tylko smarować pieczywa grubo masłem, jak uczyły nasze babcie. Trzeba by było zjeść wtedy 100g tego produktu, co wiąże się z dostarczeniem organizmowi ok. 700 kcal, nie pozostających bez znaczenia dla naszej sylwetki…
 
Witaminy z grupy B – wspomagają pracę nerwu wzrokowego, łagodzą objawy zmęczenia oczu i poprawiają ostrość wzroku. Wśród nich na szczególną uwagę zasługuje witamina B1, bo jej niedobór powoduje zaburzenia widzenia i ryboflawina, której za mała ilość w organizmie wywołuje zmiany w narządzie wzroku, pogorszenie widzenia i łzawienie oczu. Dobrym źródłem witaminy B1 są nasiona słonecznika, suche nasiona soczewicy czerwonej, orzechy, ryż, ciemne pieczywo, kasze, ryby, warzywa i owoce. W witaminę B2 bogate są jajka, pieczarki, twaróg, sery, a także różnego rodzaju pestki i nasiona.
 
Luteina i zeaksantyna – to związki należące do karotenoidów, zapobiegające uszkodzeniom wzroku. Luteina działa jak filtr, zabezpiecza oko przed szkodliwym działaniem promieni UVA i UVB, zeaksantyna fal światła niebieskiego. Luteina i zeaksantyna mają właściwości antyoksydacyjne, chronią siatkówkę oka przed uszkodzeniami wywołanymi przez wolne rodniki. Gdzie je znaleźć w pożywieniu? Ich źródłem są między innymi: kukurydza, szpinak, brokuły, zielony groszek, żółtko jaja.
 
Inne antyoksydanty - poza wymienionymi wyżej luteiną i zeaksantyną, witaminy; opisana wcześniej witamina A, jak również witamina E (występuje głównie w olejach roślinnych: słonecznikowym, rzepakowym, orzechach, nasionach zbóż, kiełkach pszenicy) i C (jej źródłem są warzywa i owoce, a szczególnie: papryka, brokuł, kapusta, brukselka, aronia, czarne porzeczki, owoce cytrusowe) oraz związki mineralne m.in. cynk (występuje głównie w nasionach roślin strączkowych, kaszach (gryczanej), orzechach, owocach morza, produktach zbożowych, mięsie i rybach) oraz selen (ryby, kukurydza i orzechy).
 
Kwasy omega – 3 -biorą udział w rozwoju siatkówki oka u płodu. Dodatkowo pomagają złagodzić objawy zespołu suchego oka, jak również obniżają ciśnienie śródgałkowe, dzięki czemu chronią przed jaskrą. Ich źródłem są tłuste ryby (łosoś, śledź, makrela, sardynka, tuńczyk) i oleje roślinne (lniany, słonecznikowy, rzepakowy).
 
By narząd wzroku dobrze funkcjonował nasza dieta w praktyce powinna być bogata w kolorowe warzywa i owoce, a także pełnoziarniste produkty zbożowe. Nie bazujmy na co dzień na produktach light. Oczom, potrzebna jest pewna dawka tłuszczu. Pamiętajmy, że najważniejsze dla nich witaminy: A i E, są rozpuszczalne w tłuszczach. Produkty mleczne nie są dobrym źródłem witaminy A, jeżeli spożywamy je tylko w wersji „0% tłuszczu”. Nie bójmy się też smarować cienko pieczywa dobrej jakości margaryną, a od czasu do czasu masłem. Do warzyw dodawajmy różne oleje roślinne, a 2 razy w tygodniu przygotujmy na obiad porcję tłustej ryby.

 


Masz pytanie? Wyślij je do nas - eksperci@iwoman.pl . Najpopularniejsze tematy przekażemy naszym ekspertom.
2011-11-03 09:26
Ogólne witaminy, wzrok, oczy, jesień Komentarze (0)